dr hab. Dorota Chłopek

Dorota Chłopekdr hab. Dorota Chłopek

numer pokoju: B104
telefon: +48 33/827-92-65
maildorotach@ath.bielsko.pl

 

Charakterystyka zainteresowań badawczych:

Doktor habilitowany nauk humanistycznych w zakresie językoznawstwa, specjalność języki i kultury. Zainteresowania naukowo-badawcze skupiają się na językoznawstwie teoretycznym, tradycyjnym, a w szczególności kognitywnym, głównie w związku z analizą kontrastu pomiędzy systemem języka angielskiego i polskiego. Podstawowym odniesieniem w badaniach prowadzonych od roku 2006 jest typologiczne rozróżnienie języków Leonarda Talmy’ego na satellite-framed i verb-framed (pol. o ramie towarzyszącej i o ramie czasownikowej), zgodnie z którym języki o ramie towarzyszącej, m.in. angielski i polski, kodują trasę (ang. path) obecną w semantycznym zdarzeniu ruchu (ang. motion event), a wraz z nią kategorię aspektu inherentnie leksykalnego lub gramatycznego, poprzez wyrażenia z elementami towarzyszącymi (ang. satellites). Kontrastujący opis, analizę i syntezę badań, przedstawioną w opracowanych konstrukcyjnych wzorach przekładu na język polski angielskich wyrażeń leksykalizujących semantyczną trasę opublikowano w dwóch monografiach w 2008, w artykułach z 2010 i 2012, i w monografii z roku 2014. Ponadto, semantyka i podejścia do gramatyki w językoznawstwie kognitywnym stanowią metodologiczną bazę dla innych zainteresowań naukowo-badawczych, m.in. leksykografią tradycyjną i multimedialną, przekładem mechanicznym angielsko-polskim, w końcu interferencją językową w dyskursie i translacji.

Wybrane publikacje:

monografie

  • Chłopek D.: ‘Semantic Path’ Cognitive Linguistic Comparison – English vs Polish. Wydawnictwo Naukowe ATH, Bielsko-Biała 2014, ss. 317, ISBN 978-83-63713-73-7;
  • Chłopek D.: Conceptual Problems and Inconsistencies in Polish-English-Polish Mechanical Translation. Part I: Conceptual Problems in Light of Selected Functional and Formal Views on Language. Verbum, Praha 2011, ss. 170. ISBN: 978-80-905177-0-7;
  • Chłopek D.: Scenes Constructed by English Spatial Particles Expressed in Polish. Wydawnictwo Naukowe ATH,  Bielsko-Biała 2008, ss. 136 . ISBN: 978-83-60714-38-6;
  • Chłopek D.: Angielskie partykuły przestrzenne w tłumaczeniu na język polski: aspekty semantyczne i pragmatyczno-pojęciowe. Wydawnictwo Naukowe ATH, Bielsko-Biała 2008, ss. 390. ISBN: 978-83-60714-47-8; ISSN: 1643-983-X;
  • Chłopek D.: Kategoryzacja czasowników ruchu w leksykozbiorach internetowych (na przykładzie języka angielskiego). Wydawnictwo Naukowe ATH, Bielsko-Biała 2007, ss. 235. ISBN: 978-83-60714-04-1.

artykuły

  • Chłopek D., Tokarz E.: Perception of English Prepositions and Particles by Polish and Slovenian Users of the English Language. [w:] M. Jesenšek red.: Slovenski jezik na stičišču več kultur. Mednarodna založba Oddelka za slovanske jezike in književnosti. Univerza v Mariboru, Filozofska fakulteta, Maribor 2014, s. 287-311, ISBN 978-961-6930-18-5;
  • Malá E., Chłopek D.: Selected Aspects of Interference. [w:] M. Warchał red.: W podróży za słowem. Księga pamiątkowa z okazji Jubileuszu 70-lecia urodzin Profesora Emila Tokarza. Wydawnictwo Naukowe ATH, Bielsko-Biała 2014, s. 154-166, ISBN 978-83-63-63713-86-7;
  • Chłopek D.: Encyclopedic meaning through a printed dictionary of business English: strengths and weaknesses of a hybrid structure. [w:] V. Jesenšek red.: Specialised lexicography: print and digital, specialised dictionaries, databases. Dr Gruyer, Berlin 2013, s. 175-184, ISSN 0175-9264;
  • Chłopek D., Tokarz E.: Typowe zdania angielskie wyrażone w języku polskim. [w:] J. Lubocha-Kruglik M. Borek red.: Konfrontacje składniowe nowe fakty, nowe idee: księga jubileuszowa poświęcona Profesorowi Henrykowi Fontańskiemu z okazji 65. rocznicy urodzin. Uniwersytet Śląski, Oficyna Wydawnicza, Katowice 2013, s. 70-78, ISBN 978-83-60743-70-6;
  • Chłopek D.: Theories of ‘backstage cognition’ in expressing English business utterances in Polish. [w:] E. Zelenická, red.: Jazyk – kultura – spoločnost (vzájomné suvislosti). Univerzita Konštantína Filozofa, Filozofická fakulta, Nitra 2012, s. 79-88, ISBN 978-80-558-0117-9;
  • Chłopek D.: Cognitive linguistics and English as a foreign language: “problems” and “rescues”. [w:] R. Repka, K. Polok red.: The Multiple Faces of an English Teacher. Wydawnictwo Naukowe ATH, Bielsko-Biała 2012, ss. 11-39, ISBN 978-83-62292-98-1;
  • Chłopek D.: Cognitive Linguistics in English-Polish Machine Translation: an introduction to selected theoretical aspects. [w:] V. Biloveský red.: Preklad a tlmočenie nr 10, Novévýzvy, prístupy, priority a perspektívy. Fakulta humanitných vied Univerzity Mateja Bela, Banská Bystrica 2012, s. 95-101, ISBN 978-80-557-0444-9;
  • Chłopek D.: Lexicalisation Patterns of Rendering Path Descriptions in Polish Translation from English. [w:] M. Jesenšek red.: Slavia Centralis nr 2(5). Univerza v Mariboru, Filozofska fakulteta, Maribor 2012, s. 37-55, ISSN 1855-6302;
  • Chłopek D.: Revising English grammar “rules” through valence relations in a text for teenagers. [w:] G. Miššíková red.: Topics in Linguistics nr 9. Univerzita Konštantína Filozofa, Filozofická fakulta, Nitra 2012, s. 11-17, ISSN 1337-7590, (zob. także: http://www.kaa.ff.ukf.sk/topics/issue9.pdf oraz https://www.youtube.com/watch?v=WT75UEtCit0);
  • Chłopek D.: English constructions with directional particles and prepositions – patterns of Polish translation. [w:] M. Brdar red.: Jezikoslovlje nr 11.2. Osijek, 2010, s. 155-195. ISSN 1331-7202, (zob. także: http://hrcak.srce.hr/index.php?show=toc&id_broj=5026);
  • Chłopek D., Tokarz E.: Konceptualizacja makrowydarzenia na przykładzie angielskich tekstów internetowych. [w:] M. Jesenšek red.: Jezikovna predanost Akademiku prof. dr. Jožetu Toporišiču ob 80-letnici. ZORA 44. Univerza v Mariboru, Filozofska fakulteta, Maribor 2006, s. 331-345. ISBN 961-6320-38-6;
  • Chłopek D., Semik-Lewandowska M.: Pojęciowe oddalenie i bliskość języków na przykładzie angielsko-francuskim (wybrane aspekty). [w:] M. Gorzelak red.: Języki Obce w Szkole nr 4. Wydawnictwo Centralnego Ośrodka Doskonalenia Nauczycieli, Warszawa 2006, s. 5-12. PL ISSN 0446-7965.